Pomimo, że zdaniem ekspertów aż 60 % wszystkich słów funkcjonujących obecnie w języku angielskim pochodzi z łaciny, a równie niemała ich część z drugiego z języków klasycznych, a więc z greki, nie możemy w żadnym wypadku pomijać ani bagatelizować wpływu na angielszczyznę innych języków. Dziś sprawdzimy, jak wzbogacili ją…Francuzi. Zapraszam do lektury!
|
Francuski pierwowzór |
Znaczenie wyrazu francuskiego | Powstałe na bazie pierwowzoru słowa angielskie | Tłumaczenie polskie |
| À Dieu | Z Bogiem! | Adieu |
Żegnaj! |
|
À la |
Jak, na kształt | À la | Na sposób, tak jak |
| À propos | Na temat | À propos |
Swoją drogą, przy okazji |
|
Abhorrer |
Nienawidzić | Abhor | Nienawidzić, brzydzić się |
| Abréviation | Skrót | Abbreviation |
Skrót |
|
Absorber |
Absorbować | Absorb | Absorbować, wchłaniać |
| Académique | Akademicki | Academic |
Akademicki |
|
Acclimater |
Zaaklimatyzować | Acclimate | Zaaklimatyzować, przyzwyczaić się |
| Accompagner | Towarzyszyć | Accompany |
Towarzyszyć |
|
Accusatif |
Biernik | Accusative | Biernik |
| Activité | Działalność | Activity |
Czynność, działalność |
|
Adjectif |
Przymiotnik | Adjective | Przymiotnik |
| Affinité | Powinowactwo | Affinity |
Bliskość, podobieństwo |
|
Aire |
Obszar | Area | Obszar |
| Aisé | Łatwy | Easy |
Łatwy |
|
Ambigu |
Dwuznaczny | Ambiguous | Dwuznaczny, niejednoznaczny |
| Amnistie | Amnestia | Amnesty |
Amnestia |
|
Ancien |
Dawny | Ancient | Starożytny, wiekowy |
| Apéritif | Przekąska | Aperitif |
Przekąska |
|
Arlequin |
Arlekin | Harlequin | Arlekin |
| Artificiel | Sztuczny | Artificial |
Sztuczny, udawany |
|
Artiste |
Artysta | Artist | Artysta |
| Attaché | Przyczepiony | Attaché |
Dyplomata niskiego szczebla |
|
Attaque |
Atak | Attack | Atak |
| Autorité | Władza | Authority |
Władza, moc, zwierzchnictwo |
|
Avant-garde |
Awangardowy | Avant-garde | Awangardowy |
| Avertissement | Ostrzeżenie, powiadomienie | Advertisement |
Reklama, ogłoszenie |
|
Baïonnette |
Bagnet | Bayonet | Bagnet |
| Bataille | Bitwa | Battle |
Bitwa |
|
Bec |
Dziób | Beak | Dziób |
| Bicyclette | Rower | Bicycle |
Rower |
|
Bidet |
Bidet | Bidet | Bidet |
| Blanc | Biały | Blank |
Czysty, niezapisany |
|
Bon appétit |
Smacznego! | Bon appétit | Smacznego! |
| Bon voyage | Szczęśliwej podróży! | Bon voyage |
Szczęśliwej podróży! |
|
Bougette |
Torebka | Budget | Budżet |
| Bouton | Przycisk | Button |
Przycisk, guzik |
|
Brandir |
Wymachiwać | Brandish | Wywijać, wymachiwać |
| Briquette | Brykiet | Briquette |
Brykiet |
|
Café |
Kafejka | Café | Kafejka |
| Camarade | Towarzysz, druh | Comrade |
Kolega, towarzysz |
|
Campagne |
Kampania | Campaign | Kampania |
| Canceller | Anulować | Cancel |
Anulować |
|
Caractère |
Charakter, czcionka | Character | Charakter, usposobienie, postać |
| Carte | Tektura | Card |
Karta |
|
Castel |
Kasztel, zamek | Castle | Zamek |
| Cavalerie | Kawaleria | Cavalry |
Kawaleria |
|
Célébrer |
Świętować | Celebrate | Świętować |
| Château | Pałac, zamek | Chateau |
Pałac, zamek |
|
Clarinette |
Klarnet | Clarinet | Klarnet |
| Cliché | Frazes, banał | Cliché |
Frazes, banał |
|
Clique |
Klika, szajka | Clique | Klika, paczka |
| Comique | Komiczny, śmieszny | Comic |
Komiczny, komiks |
|
Communauté |
Społeczność, zrzeszenie | Community | Społeczność, wspólnota |
| Connoisseur | Koneser | Connoisseur |
Koneser |
|
Contrefaire |
Naśladować, fałszować | Counterfeit | Podrabiać, fałszować |
| Courgette | Cukinia | Courgette |
Cukinia |
|
Couronne |
Korona | Crown | Korona |
| Couvre-feu | Godzina policyjna | Curfew |
Godzina policyjna |
|
Croissant |
Rogal, półksiężyc | Croissant | Rogalik |
| De luxe | Luksusowy | Deluxe |
Luksusowy |
|
Découpage |
Wycinanie, wyrzynanie | Decoupage | Dekupaż (technika polegająca na wycinaniu obrazków i przyklejaniu ich na przygotowaną powierzchnię, a następnie na pokrywaniu ich warstwami werniksu lub lakieru) |
| Déjà vu | Widzieć już (coś) | Déjà vu |
Odczucie, że przeżywana sytuacja wydarzyła |
|
Eau de Cologne |
Woda kolońska | Eau de Cologne | Woda kolońska |
| Eau de toilette | Woda toaletowa | Eau de toilette |
Woda toaletowa |
|
En garde |
Na straży, przybrać postawę szermierską | En garde! | Do broni! Stań do walki! |
| Énergie | Energia | Energy |
Energia |
|
Ennuyer |
Martwić, nużyć | Annoy | Denerwować |
| Entreprendre | Przedsięwziąć | Entrepreneur |
Przedsiębiorca |
|
Épique |
Epicki | Epic | Epicki |
| Étiquette | Etykieta, nalepka | Etiquette |
Etykieta |
|
Excusez-moi |
Przepraszam! | Excuse me | Przepraszam! |
| Exposé | Wykład, referat | Expose |
Przemówienie przewodniczącego |
|
Façade |
Przód, front | Facade | Fasada budynku |
| Façon | Krój, fason, forma | Fashion |
Moda |
|
Fantôme |
Duch, zjawa | Phantom | Widmo, zjawa |
| Faux pas | Niezręczność, gafa | Faux pas |
Niezręczność, gafa |
|
Féminin |
Żeński | Feminine | Żeński, kobiecy |
| Femme fatale | Złowróżbna kobieta | Femme fatale |
Kobieta fatalna |
|
Fiancé |
Narzeczony, zaręczony | Fiancé | Narzeczony |
| Force majeure | Siła wyższa | Force majeure |
Siła wyższa |
|
Forte |
Siła | Forte | Mocna strona |
| Garçon | Chłopiec, kelner | Garcon |
Kelner w restauracji |
|
Gemme |
Klejnot, pączek | Gem | Kamień szlachetny, klejnot |
| Gracieux | Wdzięczny, zgrabny | Gracious |
Łaskawy, uprzejmy |
|
Hôpital |
Szpital, przytułek | Hospital | Szpital |
| In lieu | W miejscu | In lieu |
W zamian, zamiast |
|
Intrinsèque |
Nieodłączny, wewnętrzny | Intrinsic | Nieodłączny, wrodzony |
| Jaquette | Kurtka, obwoluta | Jacket |
Kurtka |
|
Jargon |
Słownictwo, gwara, bełkot | Jargon | Żargon |
| Kiosque | Budka, altanka | Kiosk |
Kiosk, budka |
|
Liberté |
Wolność, swoboda | Liberty | Wolność, swoboda |
| Liqueur | Likier | Liquor |
Napój alkoholowy |
|
Ma dame |
Moja pani, wielmożna pani | Madam | Pani, szanowna pani |
| Majorité | Większość, przeważająca ilość | Majority |
Większość |
|
Masque |
Maskować, maska | Mask | Maskować, maska |
| Merci | Dziękować | Mercy |
Łaska, miłosierdzie |
|
Merveilleux |
Wspaniały, znakomity | Marvelous | Cudowny, wspaniały |
| Monogamie | Jednożeństwo, monogamia | Monogamy |
Monogamia |
|
Mosaïque |
Mozaika, składanka | Mosaic | Mozaika |
| Naïve | Naiwny, łatwowierny | Naïve |
Naiwny, łatwowierny |
|
Nonne |
Zakonnica | Nun | Zakonnica |
| Oubliette | Loch | Oubliette |
Loch |
|
Papier-mâché |
Masa papierowa | Paper mache | Masa papierowa |
| Parkour | Sztuka przemieszczania się | Parkour |
Dyscyplina sportu |
|
Passé |
Przeszły, ubiegły | Passé | Niemodny |
| Pastiche | Naśladownictwo | Pastiche |
Pastisz |
|
Pâté |
Pasta, kluska | Pâté | Pasztet |
| Peloton | Garstka, grupka | Platoon |
Pluton |
|
Plaisant |
Przyjemny, pociągający | Pleasant | Przyjemny |
| Plateau | Szala, wyż, równina | Plateau |
Płaskowyż, płaskowzgórze |
|
Poème |
Wiersz | Poem | Poemat |
| Poétique | Poetycki, pełen poezji | Poetic |
Poetycki |
|
Portemanteau |
Tobołek | Portmanteau | Kufer podróżny, walizka |
| Première | Pierwszy, główny | Premiere |
Premiera |
|
Râble |
Pogrzebacz, grzebak | Rabble | Gawiedź, tłum, hołota |
| Récépissé | Kwit, pokwitowanie | Receipt |
Pokwitowanie, paragon |
|
Rendezvous |
Spotkanie, miejsce spotkania | Rendezvous | Spotkanie, miejsce spotkania |
| Risqué | Ryzykowny, śmiały | Risqué |
Pikantny, niecenzuralny |
|
Roux |
Zaprawa, zasmażka | Roux | Zasmażka |
| Sacre bleu | Psiakość! | Sacre bleu |
Psiakość! |
|
Sauté |
Smażony | Sauté | Podsmażony na średnim lub dużym ogniu |
| Savant | Wyszkolony, biegły, mądry | Savant |
Uczony, erudyta |
|
Savoir-vivre |
Dobre maniery | Savoir-vivre | Dobre maniery |
| Solidarité | Solidarność | Solidarity |
Solidarność |
|
Soufflé |
Suflet | Soufflé | Suflet |
| Surréalisme | Surrealizm, nadrealizm | Surrealism |
Surrealizm |
|
Tableau |
Wykaz, lista, tablica | Tableau | Tablica, żywy obraz |
| Tête-à-tête | Sam na sam | Tête-à-tête |
W cztery oczy |
|
Toupée |
Peruka | Toupee | Peruka, tupecik |
| Vis-a-vis | Naprzeciw | Vis-a-vis |
Naprzeciw |
|
Voilà |
Otóż to! | Voilà |
Proszę bardzo! |
Jak zapewne zauważyliście, część słów nie pochodzi stricte z języka francuskiego, bowiem można odnaleźć w nich człony typowe dla łaciny lub greki, którym to przypatrywaliśmy się dokładniej w ramach poprzednich wpisów. Warto jednak wiedzieć w jaki sposób języki przenikały się nawzajem i oddziaływały na siebie na przestrzeni kolejnych dekad oraz wieków. Wierzę, że ten artykuł pozwoli mi jeszcze bardziej poszerzyć Wasze horyzonty językowe!
